Zwyczaj polegający na zorganizowaniu tuż po pogrzebie spotkania rodziny i przyjaciół nazywamy stypą albo konsolacją. W jej trakcie spożywamy obiad i ewentualnie kolację oraz wspominamy zmarłego. Tego rodzaju posiłek ma także uzasadnienie praktyczne, gdyż wiele osób przybywa na pogrzeb z daleka. Pojęcie stypy ma swój źródłosłów w łacińskim wyrazie „stipis”. Natomiast termin konsolacji pochodzi od słowa „consolatio”, oznaczającego pociechę albo ulgę. Stypy różnią się między sobą w zależności od tego, w jakiej części Polski i świata się odbywają. Warto też wiedzieć, że zwyczaj ten istnieje od setek lat.
Stypy w różnych kulturach
W niektórych częściach świata stypy miały albo dalej mają charakter radosny. Wynika to z wierzenia, iż dusza osoby zmarłej również pojawia się na uczcie w niewidzialnej postaci i nie należy jej zasmucać. Dlatego w niektórych częściach Irlandii oraz w regionach położonych w Alpach po pogrzebie odbywały się – bądź odbywają – tańce. Konsolacja często łączy się także ze spożywaniem alkoholu, na przykład Romowie często spożywają alkohol przy samych grobach. Na Śląsku młodym ludziom odprawiano ucztę określaną jako tzw. niebieskie wesele, podczas którego tańczono. Z kolei na Białorusi stypa często nie odbywała się zaraz po pochówku, tylko stanowiła zwieńczenie żałoby.
Starożytność i średniowiecze
Posiłek często był przeznaczony nie tylko dla żyjących, ale i dla zmarłych. W starożytności pozostawiano w grobie jedzenie i picie, które miały pomóc duszy przetrwać długą drogę, która ją czekała. Zresztą warto wiedzieć, że motyw przejścia zmarłego przez wodę do innego świata pojawia się w wielu różnych wierzeniach zarówno w Europie, Ameryce, jak i w pewnych kulturach azjatyckich. Stypę organizowali też średniowieczni Słowianie – wówczas miała ona miejsce po śmierci wodza, wojownika czy innej odznaczającej się w danej społeczności postaci.
Słowianie urządzali też tzw. tryznę, czyli igrzyska na cześć zmarłego. Polegała ona na tym, że organizowano zapasy i gonitwy, a także zabawy, podczas których ubierano maski.
